Karar Özeti
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, ürün faturasının bir başkası adına kesilmiş olmasına rağmen, ürünü ticari olmayan amaçlarla fiilen kullanan ve mağduriyet yaşayan kişinin "tüketici" sıfatına sahip olduğuna ve bu doğrultuda Tüketici Hakem Heyeti'ne başvuru yapabileceğine hükmetmiştir.
Uyuşmazlık Konusu
Dava konusu, babası tarafından kendisine hediye edilen cep telefonunu kullanan davalının, cihazın arızalanması üzerine Tüketici Hakem Heyeti'ne başvurması ve lehine karar almasıdır. Davacı şirket, faturanın bir başkasına (babasına) ait olması nedeniyle kullanıcının aktif husumet ehliyeti (dava açma hakkı) bulunmadığını ileri sürerek kararın iptalini talep etmiştir.
Yargılama Süreci Değerlendirmesi
| Merci | Yaklaşım / Karar |
|---|---|
| Yerel Mahkeme (Iğdır 3. Asliye Hukuk) | Borç ilişkisinin nispiliği gereği hakların sadece alıcı ve satıcı arasında kullanılabileceği gerekçesiyle, başvurucunun aktif husumet yokluğu nedeniyle kararı kaldırmıştır. |
| Üst Mahkeme (Yargıtay 3. HD) | Tüketici tanımının maddi gerçeklik ve fiili kullanım üzerinden yapılması gerektiğini belirterek yerel mahkeme kararını kanun yararına bozmuştur. |
Mahkeme Değerlendirmesi
- Tüketici Tanımı: 6502 sayılı Kanun uyarınca tüketici; ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişidir. Belirleyici unsur, kişinin bu amaçla hareket etmesidir.
- Aktif Husumet Ehliyeti: Faturanın başkası adına düzenlenmiş olması, ürünü fiilen kullanan ve mağduriyet yaşayan kişinin uyuşmazlığın tarafı olmasını engellemez; aksi durum kanunun amacına aykırıdır.
"Fatura sahibi dışında telefonun fiili kullanıcısının aktif husumetinin olup olmadığı... faturanın adına düzenlenmemiş olması gerekçesi ile uyuşmazlığın tarafı olarak kabul edilmemesi 6502 sayılı Kanun'un amacına ve tüketici tanımına uygun olmadığı anlaşılmaktadır."
- Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, Esas No: 2025/3127
Karar
KANUN YARARINA BOZMA
- Adalet Bakanlığı'nın kanun yararına temyiz istemi kabul edilmiştir.
- Yerel mahkemenin "husumet yokluğu" gerekçeli kararı sonuca etkili olmamak üzere bozulmuştur.
Uygulama Notu
Bu karar ile özellikle hediye edilen veya aile üyeleri tarafından satın alınıp başkası tarafından kullanılan ürünlerde, faturada adı yazan kişi dışında fiili kullanıcının da yasal yollara başvurabileceği tescillenmiştir.