Karar Özeti
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, ticari aracın onarımında bilirkişi tarafından makul tamir süresi 60 gün olarak belirlenmiş olmasına rağmen, aracın fiilen yaklaşık 165 gün serviste kaldığı olayda, davacının talebi doğrultusunda 120 günlük araç mahrumiyet ve kazanç kaybı tazminatına hükmedilmesini hukuka uygun bularak Bölge Adliye Mahkemesi kararını onamıştır. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi ise yurt dışından gelecek yedek parçalar gerekçe gösterilerek uzayan onarım sürelerinin otomatik olarak makul kabul edilemeyeceğini, parça sipariş tarihi, tedarik süreci ve serbest piyasa koşullarının uzman bilirkişi heyeti tarafından ayrıntılı şekilde değerlendirilmesi gerektiğini vurgulamıştır.
Uyuşmazlık Konusu
Uyuşmazlık; trafik kazası nedeniyle hasarlanan ticari aracın uzun süre serviste kalması sebebiyle araç mahrumiyet bedeli ve ticari kazanç kaybı tazminatının hangi süre esas alınarak hesaplanacağı ile yedek parça tedarikinden kaynaklanan gecikmelerin zarar görene yükletilip yükletilemeyeceği noktasında toplanmaktadır.
Yargılama Süreci Değerlendirmesi
| Merci | Yaklaşım / Karar |
|---|---|
| İlk Derece Mahkemesi | Aracın fiilen uzun süre onarımda kaldığını dikkate alarak, davacının talebi ile bağlı kalmak suretiyle 120 günlük araç mahrumiyet ve ticari kazanç kaybı tazminatına hükmetmiştir. |
| İstanbul BAM 3. Hukuk Dairesi | Yurt dışından getirilecek parçalar nedeniyle oluşan gecikmenin gerçekten kaçınılmaz olup olmadığının araştırılması, sipariş tarihi, tedarik süreci ve makul tamir süresinin üç kişilik bilirkişi heyeti tarafından belirlenmesi gerektiğini ifade ederek kararı kaldırmıştır. |
| Yargıtay 11. Hukuk Dairesi | İlk derece mahkemesi ile Bölge Adliye Mahkemesi kararlarını usul ve yasaya uygun bularak onamış, davacının 120 günlük ticari kazanç kaybı talebinin kabulünü hukuka uygun görmüştür. |
Mahkeme Değerlendirmesi
- Fiili Mahrumiyet Esastır: Araçtan fiilen mahrum kalınan süre, somut olayın özelliklerine göre değerlendirilmeli; yalnızca teorik makul tamir süresine bağlı kalınmamalıdır.
- Servis ve Parça Temininden Kaynaklanan Gecikmeler: Sigorta şirketi veya servis organizasyonundan kaynaklanan gecikmeler, gerekli şartlar oluştuğunda zarar görene yükletilemez.
- Yurt Dışı Parça Tedariki Araştırılmalıdır: Parçanın gerçekten yurt dışından temin edilmesinin zorunlu olup olmadığı, sipariş tarihi, teslim tarihi ve normal tedarik süresi teknik bilirkişi incelemesiyle belirlenmelidir.
- Üçlü Bilirkişi Heyeti İncelemesi: Makul tamir süresi ile serbest piyasa koşullarındaki günlük ikame araç kira bedeli konusunda uzman bilirkişi heyetinden ayrıntılı ve denetime elverişli rapor alınması gerekir.
- Kazanç Kaybı Tazminatı: Ticari araçların kullanılamaması nedeniyle oluşan kazanç kaybı, somut olayın özellikleri ve ispatlanan mahrumiyet süresi dikkate alınarak hesaplanmalıdır.
"Davacının makul onarım süresi dışında kalan süre için araçtan mahrum kalması nedeniyle zararının tazminini davalıdan talep edebileceği..."
- Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 11.03.2026 Tarih, E. 2025/4441, K. 2026/1451
Karar
ONAMA KARARI
- 120 günlük araç mahrumiyet ve ticari kazanç kaybı tazminatı hukuka uygun bulunmuştur.
- İlk derece mahkemesi kararı istinaf incelemesinden geçerek kesinleşmiş, Yargıtay tarafından da onanmıştır.
- Yurt dışı parça tedarikinden kaynaklanan gecikmeler otomatik olarak makul kabul edilmemektedir.
- Makul tamir süresi ile fiili onarım süresi arasındaki fark somut olayın özelliklerine göre değerlendirilmelidir.
- İkame araç bedeli ve kazanç kaybı konusunda uzman bilirkişi incelemesi zorunludur.
Uygulama Notu
Bu kararlar, araç mahrumiyet bedeli ve ticari kazanç kaybı davalarında uygulamaya önemli ölçüde yön vermektedir. Özellikle sigorta şirketleri ve servisler tarafından ileri sürülen "makul tamir süresi" savunmasının tek başına yeterli olmadığı; aracın neden uzun süre serviste kaldığının, yedek parçanın sipariş ve teslim tarihleri ile normal tedarik sürecinin teknik olarak araştırılması gerektiği ortaya konulmuştur. Ayrıca fiili mahrumiyet süresinin somut olayın özelliklerine göre tazminata esas alınabileceği ve gerekli şartlar oluştuğunda makul tamir süresini aşan dönem için de araç mahrumiyet ve ticari kazanç kaybı tazminatına hükmedilebileceği kabul edilmiştir.